Қарийб 50 йилдан сўнг АҚШ Сурияни терроризмни қўллаб-қувватловчи давлатлар рўйхатидан чиқарди. Бу қарор минтақа геосиёсатида янги даврни бошлаб бериши мумкинми?
АҚШ Давлат департаменти Сурияни қарийб 50 йилдан кейин терроризмни қўллаб-қувватловчи давлатлар рўйхатидан чиқарди. Шунингдек, Сурияда Башар Асад режими ағдарилгач, ҳокимиятга келган ҳукуматга қарши АҚШ санкциялари ҳам бекор қилинди.
АҚШ Молия вазири Скотт Бессент бу қарорни изоҳлар экан, шундай деди:
«Молия вазирлиги Президент Трампнинг Сурия халқига ривожланиш учун имконият бериш ҳақидаги ваъдасини амалга оширмоқда. Бугун қабул қилинган чоралар Сурияга қўшимча инвестицияларни жалб қилишга ва мамлакатдаги сиёсий ҳамда иқтисодий барқарорликни мустаҳкамлашга ёрдам беради».
Вашингтон 2024 йил охирида 50 йилдан ортиқ ҳукмронлик қилган Асадлар сулоласи ағдарилганидан кейин Сурияга нисбатан санкцияларни босқичма-босқич бекор қилмоқда. Ҳокимиятни қўлга олган Ҳайъат Таҳрираш-Шом ва унинг раҳбари, муваққат президент Аҳмад аш-Шараъ кўплаб Ғарб давлатлари, жумладан Германия ва Дональд Трамп маъмурияти билан муносабатларни яхшилашга эришди. 2025 йил июнь ойида АҚШ президенти Дональд Трамп Сурияга қарши аввал жорий қилинган санкцияларнинг аксариятини бекор қилган эди.
Суриянинг муваққат ҳукуматидаги ташқи ишлар вазири Асадаш-Шайбоний мамлакатнинг АҚШ рўйхатидан чиқарилишини «муҳим тарихий босқич» деб атади. Унинг айтишича, Дамашқ халқаро изоляция оқибатларини бартараф этиш ва шаффофлик, ўзаро манфаат ҳамда ҳурматга асосланган муҳит яратиш устида ишлашда давом этади.
Суриянинг янги ҳукумати Ғарб давлатлари билан муносабатларни яхшилашга ҳаракат қилмоқда. Аммо қўшни Исроил билан муносабатлар ҳали ҳам кескин.
Исроил ҳукумати ва Суриянинг янги раҳбарияти ўртасида бир нечта жиддий келишмовчилик мавжуд. Жумладан, Исроил Сурияда Туркиянинг ҳарбий иштироки кучайишига қарши. Туркия эса Сурияни қўллаб-қувватлайди ва Исроилнинг Фаластин ҳудудларига нисбатан сиёсатини кескин танқид қилиб келади.
Кенжа Бекжонов, Анвархўжа Аҳмедов, ЎзА